De oogkleppen van de populist


64e4756be4d69ea85f662855c057a48ff6103af97b87dbeab6a3020ad8e7a2a1.jpg
Wat meer oogkleppen zou de politiek goed doen. Niet te snel overal op in gaan, denk je weleens. Maar er zijn politici die teveel oogkleppen hebben, of eigenlijk geblinddoekt door Nederland lopen. 
 
Ik merk dat burgerinvloed bij populisten een illusie is. Populisten M/V laten zich niet (bij)sturen. die hebben hun eigen doelen, waarden, ego’s, denkbeelden en frustraties. En die ego’s zoeken lotgenoten op, partijgenoten, ja-knikkers en de blauwe jasjes in de tweede laag (ik hoop dat u toevallig geen blauw jasje aan heeft, een bruin jasje is beter). Het is een vorm van half-vraagsturing. De populist ziet zichzelf als verlengstuk van de burger. Keer op keer hoor je dezelfde groef in de plaat: ‘We spreken de taal van het volk. We zijn het volk.’ Vraag je om inhoud krijg je steevast in het schimmige debat: ‘Ach, het is toch een beetje brood en spelen.’ Het is een schijnbare steun van de populist. Om bang van te worden. Want de geschiedenis wijst uit dat veel beloften niet worden nagekomen. Een buitenlands voorbeeld? Nu Berlusconi weer in the picture is? Hij zou na de aardbeving alle dorpen binnen korte tijd herbouwen? En ga zo maar door.
 
In ons kikkerland lopen ook een aantal Berlusconi’s en Berluscona’s rond. Een binnenlands voorbeeld? Ik kijk wel uit. U kent ze. Benoem ik ze, dan krijg ik al die ja-knikkers achter me aan. En al die slijmjurken en slijmjasjes. De nieuwe populist, ik noem hem voor het gemak Judas (omdat de definitie ‘de man die het bloed onder de nagels van zijn opponenten vandaan haalt’ zo een lang woord is dat ik dit mijn lezers niet kan aandoen). Van nieuw populisme is sprake als er een probleem op tafel ligt waarover de Judus niet op een onafhankelijke basis en beargumenteerde manier een beslissing over wil nemen. Ze kunnen het namelijk wel. Maar ja, dan ben je geen nieuwe populist meer. Lekker judassen. zo leuk. En dat is het probleem.
 
De nieuwe populistische politiek mist gezamenlijkheid. Het samen oplossen, het samen doen. Het is immers makkelijker iedereen te schofferen dan te kijken naar wat de beste oplossing is voor het probleem. Wat me verder opvalt is dat de judassen of de jodokussen (eigenlijk ook wel een goed naam) dingen beloven die ze niet op kunnen oplossen, omdat ze die helemaal niet willen oplossen. Het is verkiezingsretoriek. Gebaseerd op angst. Angst voor de burger. En daardoor de burger angst aanpratend. Een vicieuze cirkel. De joviale populist heeft allang afgedaan. Het spel wordt allang niet meer joviaal gespeeld. Ze hebben angst voor de eigen politieke carriëre omdat ze door de judas wordt ingehaald.
 
Een goed politicus dient de burger serieus te nemen, wetend wat de sentimenten zijn, maar zich niet populistisch gedragen. Het pluche van de oude joviale populist verslijt langzaam. Het pluche van de Judas is van diepzwart leer. Burgers willen maar al te graag afstand van deze judas-politiek. Maar ze worden gemanipuleerd. Burgers willen van nature al eigenlijk helemaal geen politiek en al zeker geen populisme. Ze willen oplossingen en daarbij helpen. Gezamenlijk oplossingen zoeken, desnoods zonder de politiek.
 
De nieuwe populist wordt gelukkig vanzelf een oude populist. En het zwart leer wordt vanzelf pluche. Kijk naar Berlusconi. De tijd lost het op. De tijdskromme gaat steeds sneller voor deze oude rakker. Nu helpt een facelift nog even, en zijn hondjes als afleidingsmanouvre.
 
Ergo. Het wordt tijd dat burgers zelf maatschappelijke verantwoordelijkheid nemen. Hernieuwd burgerschap. Maar dan op de voorwaarden van de burger. Met de politiek op flinke afstand. Tenzij er een politiek opstaat dat echt wil gaan samenbouwen. Anders blijven ze maar in hun eigen achterkamertjes. In hun eigen verdonkhoekjes. Ik ben klaar met het gejudas. Afstand creëren tussen politiek en burger lijkt me perfect. Maar de oogkleppen zou ik eerder aan de burger schenken.

Een grote brede glimlach naar Kafka


linedry.jpg

Vandaag verscheen er een grote brede glimlach op het gezicht van onze dochter. De postbode leverde de microfoonstandaard af die we gisteren via een muzieksite hadden besteld. Nu kan ze haar onhandige spastische handjes tenminste gebruiken voor de dingen waar ze goed in is. Op haar keyboard spelen en songteksten opzoeken. Op de flexibele standaard past haar iPad mini en microfoon. De hele middag zong het gezin in koor op de muziek van Justin Bieber en Justin Timberlake.

Nu vraag u zich af wat natte handdoeken en een microfoonstatief met elkaar te maken hebben? Nou alles! Ze zijn namelijk hulpmiddelen voor onze dochter. We hebben anderhalve jaar geleden een elektrische verstelbare douchestoel aangevraagd bij de gemeente. U snapt wel … onze rolstoelafhankelijk dochter kan zichzelf niet douchen, noch rechtop zitten of zichzelf wassen. Voor de niet-ingewijden onder ons, een verstelbare douchestoel is een standaard WMO-voorziening.

De douchebeurten hebben we tijdens die lange wachttijd opgevangen met een PGB-hulp die meehielp onze dochter elke week op een kampeerstoel van een bekend merk te zetten, te bekleden met zes rolletjes handdoeken, zodat ze niet opzij schuift of er vanaf valt en vast te houden, zodat wij haar kon verzorgen. Anderhalf uur werk per douchebeurt, maar dankbaar werk. Ik heb uitgerekend hoeveel ik die extra hulp heb betaald vanuit het pgb-budget van onze dochter. Niet doorvertellen hoor. Je raad het al, we hadden daar de douchestoel van kunnen financiëren.

Tja, die wachttijd op een voorziening. Laat ik het zo zeggen: Kafka is ons zorggezin niet zo goed gezind. We vragen ons maar ook niet meer af waarom het een muzieksite het wel lukt binnen een dag met een oplossing – statief – voor een probleem te komen, en de gemeentelijke apparatsjik door de eigen doolhoven de weg naar ons gezin wel erg moeilijk vindt.

Toen Welzorg de douchestoel leverde, verscheen dezelfde brede glimlach bij onze dochter op haar gezicht als op het moment dat het statief voor haar microfoon en iPadje bij haar werd afgeleverd. Haar wereld is gelukkig niet zo complex. Misschien is dat de les die ik graag aan Kafka meegeef. De emotionele eindwaarde blijft hetzelfde. Bij onze dochter dan, en een beetje bij haar ouders. Met of zonder complexiteit.

Referenda gedoe


Referenda en de wens van het volk. We kunnen daarvan leren. Na één referendum over een beladen onderwerp vind ik nu stoppen tegennatuurlijk.

Start met lokale referenda. Bouw op naar regionale. Leer met elkaar hoe referenda te interpreteren. Rome is ook niet in een dag gebouwd.

Ergo. Denk nog eens na over de kansen die referenda bieden voor vertrouwen van de burgers in de politiek. Door het afschaffen verwijder je juist de meningen van het volk van het speelveld. Dat is niet slim.

De grotere abstracte onderwerpen kunnen als én politiek én de burger geleerd hebben van eerdere referenda over onderwerpen die minder impact hebben en minder kunnen worden misbruikt voor andere doelen. Dus beter detailleren op inhoud. Neem de Brexit-referendum en haar complicaties op allerlei terreinen waarvan veel niet te voorspellen waren. Ook macro-economisch. Dit moet je niet op zo een wijze willen agenderen bij de burger. Doe dat stapsgewijs. Op onderdelen uit het hele spectrum. En kom dan tot het grotere geheel.

De hele of #halbe waarheid


IMG_2896.jpg
Dit is geen doofpot.

Politici hebben de neiging om negatieve boodschappen voor zich te houden. Niets menselijks is hen daarin vreemd.  Je ziet het bij de premier, die de leugen van zijn VVD-minister Zijlstra al weken (en wellicht al veel langer) wist en verstopte in zijn torentje.

Tevens wordt deze pertinente leugen in de uren na ontboezeming door de premier en de coalitie weggeredeneerd of zelfs weggedrogeerd met een zweem van zoete woorden. Het slechte wordt ontkent, verstopt en definitief als leugentje om bestwil in de nissen van de wandelgangen verborgen: ‘Het is verschrikkelijk wat is gebeurd, hij heeft zijn les toch geleerd, hij gaat zeker zijn gedrag verbeteren.’ In de ogen van zijn makkers in het kwaad is Zijlstra het slachtoffer en Rusland de boosdoener.

Neem van mij aan. Corruptievrije politiek bestaat niet

De wortels van de VVD vinden telkens weer een paar corrupte politici. Of misschien andersom. De wortels van de VVD zuigen corrupte mensen aan. En dat is erger. Meer dan bij andere partijen tel ik voor het gemak op mijn vingers na (de PVV even daargelaten) .

De VVD mist een goed integriteitsbeleid. Dat zeggen ze wel te hebben en prioriteit te geven. Maar ze lopen nu eenmaal niet makkelijk de praat: They don’t walk the talk. Een integere politieke organisatie neemt verleidingen weg, houdt gebieden waar makkelijk gelogen of gefraudeerd kan worden scherp in de gaten, en laat politici hun eigen codes wegen in de eigen praktijk. Alertheid op leugens of andersoortige signalen zou een automatisme moeten worden. Risicoanalyses en waarborgen moeten worden ingebouwd en bovendien kan een vertrouwenspersoon zorgen dat meldingen niet meteen in de categorie ‘klokkenluider’ vallen. Want een klokkenluider meldt zich pas als reguliere oplossingen niet meer mogelijk zijn. In de politieke organisaties waar misstanden correct en professioneel kunnen worden gemeld, is de cultuur integer. Bij de VVD is dat geenszins het geval meer. Van begravenisbaas tot huisjesmelker (dit is een bewuste frame). Ze worden met open armen ontvangen. Want succesvolle ondernemers passen bij de VVD. Maar waaraan ze dat succes te danken hebben wordt bijna nooit gevraagd. Doe dat eens wat vaker. En dan ook wat verder vragen naar die onverholen lust naar rijkdom, bekendheid of anderszins.

Er is natuurlijk geen panacee voor een goed integriteitsbeleid. Integer handelen zit namelijk al tussen de oren van politici in spé. Is dat er niet, dan moet je je zorgen maken over de werving van deze politici. Of wellicht nadenken waarom politici gaan liegen in de rat race naar de top. Want ook dat zie je gebeuren. 


Nog even de kwetsbare onderwerpen op bestuurlijk of politiek vlak.

  • Informatie staatsveiligheid, vertrouwelijke kennis
  • Handhaven toezicht, controle, inspectie
  • Innen,belastingen, accijnzen
  • Goederen aanschaf, beheer en gebruik goederen
  • Verlenen vergunningen
  • Uitbesteden aanbestedingen, orders, gunningen
  • Uitkeren subsidies, uitkeringen, toelagen
  • Geld declaraties, gratificaties

Disclaimer: Ik ken ook heel veel fijne, eerlijke VVD’ers.

Vliegen is als rijden op een dood paard


Als je vanuit een beperkt denkraam denkt heeft Lelystad misschien wel een luchthaven als banenmachine nodig, maar Nederland niet meer. Investeren in dit vliegveldje is zoals Engelsen dat zo mooi zeggen: ‘Penny wise pound foolish’. Het gaat voorbij aan de groene en schone transitie die we deze eeuw met zijn allen zullen moeten insteken met het besef dat vliegen op de wijze zoals we nu doen sowieso in zijn laatste fase zit en over 25 jaar overal wordt afgebouwd. Regionale vliegvelden zullen dan als eerste sluiten. Nu inzetten op en investeren in nieuwe technologie als de hyperloop zweeftreinen voor de grote afstanden en goede euroregionale sneltreinen zou veel wijzer zijn. Vliegen is als willen reizen op een dood paard. Het is oude vervuilende technologie uit de vorige eeuw. We kunnen beter. Dat bewijzen onze bedrijven en technische universiteiten al tientallen jaren.

Verder wordt er niet gekeken naar andere aspecten rondom werkgelegenheid. Zo roept Lelystad (behalve Groenlinks) dat het honderden nieuwe banen oplevert. Maar een ander recent rapport zegt: Als Lelystad Airport daadwerkelijk uitgebreid wordt, gaan er 5220 banen verloren. Ook leiden de laagvliegende toestellen tot een verlies van 233 miljoen euro aan omzet voor het toerisme in Gelderland, Overijssel en Friesland. Dat blijkt uit een onderzoek naar de economische schade voor een deel van de toerismesector in de drie provincies.

Hier de link: https://www.omroepgelderland.nl/nieuws/2305545/Uitbreiding-Lelystad-Airport-kost-5220-banen

De massa kantelen. Deel 1


Veranderprocessen:

Kantelen is het verschijnsel dat het ene denkbeeld rustend op een ander denkbeeld zijn balans verliest en toch contact houdt, volgens punten die op een rechte lijn gelegen zijn. (Kantelbron: Wikipedia)

Algemeen: Het denkbeeld of de massa kantelt niet om een bepaalde as als het moment van de uitwendige krachten (gewicht van de boodschap inbegrepen) om die as zodanig is dat het lichaam tegen zijn steunvlak gedrukt wordt. Er vindt geen paradigmashift plaats.

De situatie van een denkbeeld op een eendimensionale ondergrond, met één horizontale activistische kracht kan eenvoudig uitgelegd worden. Bij steeds groter wordende kracht schuift de kracht van het oude denkbeeld steeds richting het contactpunt op. Er treedt dan juist kanteling op. Zie het blok bijvoorbeeld als de bevolking. F als activistische beweging en A als de weerstand van tegenstanders bij innovatie.

Wat bij deze metafoor opvalt is door aan de top te trekken je minder kracht nodig hebt om de verandering in te zetten dan door aan de basis te trekken. Trek je aan de basis, dan ontstaat er wellicht een verschuiving van standpunt maar geen kanteling.

Je kun ook bij kantelpunt A een kuil graven. Anarchisten zijn daar goed in. Door het fundament op deze plek te verzwakken kantelt de massa sneller. Dat heet ondermijnen.

Ook kan de kanteling worden ingezet door continue inslijten aan het fundament door de onderstroom. De rivier vindt dan zijn eigen weg. Dit terwijl de bovenstroom de erosie in de gaten heeft.

Wat natuurlijk wel belangrijk is hoe te zorgen dat de massa zachtjes neerkomt na een beving.

Hoe creëer je een werkklimaat waar dwarsdenken geoorloofd is?


 

Macro-Hommel-2-1600x1060.jpgAls kanteldenker en corporate pain in the ass voor veel instellingen en overheden waaronder mijn eigen gemeente denk ik regelmatig na over waarom het zo moeilijk is om te vernieuwen, te veranderen of je eigen burgers of cliënten te vertrouwen. Want om eerlijk te zijn, je doet jezelf als organisatie tekort als je geen dwarsdenkers omarmt.

De afgelopen 15 jaar probeer ik op een vileine wijze de processen rond ambtelijke weerstand, Kafka, kastjes en muren, te fileren en kwam tot de ontdekking dat het er vaak op neer komt dat er niet echt geluisterd wordt naar de echte oplossing voor het probleem, een uitdaging of groeiend conflict. Bemoeienis met zorgvuldig geconstrueerd beleid of goed doordachte procedures worden niet makkelijk op prijs gesteld door mensen die al jaren op hun plek zitten en evenzovele jaren bepaalde dingen gewend zijn te doen op die manier. Bemoeienis kost tijd, veroorzaakt gedoe, is lastig en haalt je uit je comfortzone.

image002.png

Onbevangen luisteren is het buzz word

Terwijl juist de onbevangen houding van een inwoner, bedrijf, klant of patiënt over de onderhavige problematiek juist zoveel rijkdom biedt. Onbevangen luisteren, echt luisteren, zonder je eigen gedachten te laten prevaleren, juist om nog beter beleid en procedures te maken. En het tweede toverwoord hierbij is ‘samen’. Samen maken, samen doen en samen de verantwoordelijkheid nemen. In co-creatie.

Ik kan me nog de Google topman herinneren die in 2006 zei: ‘We run this company by questions, not by answers.’ Rond die tijd begon ik ook te bloggen over misstanden en oplossingen op Kanteldenker.nl en vele andere platformen en main stream media. Vaak over zaken die ons zorggezin persoonlijk raakten. Of mijn bedrijf, of mijn wijk. Want als ik lokaal zaken positief kan veranderen, dan kan dat ook op grotere schaal. Naast dat bloggen ontstaan nu mooie projecten en vele kantelworkshops in den lande.

Hommeles in de tent

Ik ontmoette vorige week twee dwarse denkers op het MVO-Nederland congres in Utrecht. Kunstenaar/uitvinder Daan Roosegaarde en duurzaam topondernemer Ruud Koornstra. Beiden worden sterk gedreven door het adagio: Je bereikt alleen wat als je het ook echt gaat doen. Ruud kwam met een voorbeeld dat TNO ooit had berekend dat hommels niet konden vliegen omdat hun vleugeltjes te klein bleken voor hun gewicht – gelukkig weten hommels dat niet. En vliegen vrolijk rond.

Daan toonde zijn projecten in het vervuilde Beijing: Meters hoge knap gedesignde, slimme luchtverfrissers die parken smogvrij houden en een energiegenerator en lichtkunstwerk van allure met behulp van reuze vliegers. Deze koppelde hij aan onze nationale trots, de afsluitdijk, die net als de Chinese muur zichtbaar is vanuit de ruimte. het was een oorspronkelijk idee van astronaut Wubbo Ockels. Met de op en neer gaande beweging van de vliegers krijg voor eeuwig energie. Daan voegt met zijn uitvindingen letterlijk licht toe aan de duisternis. Door gebruik te maken van het perpetuum mobilé dat wind heet. En wat is de filosofie achter al deze successen? Eigenlijk door juist wel te geloven in schijnbaar onmogelijke ideeën en tegenstellingen en aan de slag te gaan. In het verlengde van wat hommels doen. Ongewoon vliegen.

Verwelkom oproerkraaiers

Bedrijven, instellingen en overheden hebben enorme behoefte aan vernieuwers, omdenkers, kanteldenkers, dwarsdenkers en dies meer.Zeker als het gaat om ons bedrijfsleven duurzamer in te richten. In ons land richten we ons steeds meer op de kenniseconomie. We hebben echt een voorsprong als het gaat om technologische duurzaamheidsinnovatie. Vooral in de oude economie zullen we meer moeten leren loslaten en vertrouwen op de innovatiekracht van de inwoners en jonge talenten van ons land.

Het World Forum kwam met een tienpuntenlijstje wat de kenniseconomie nu nodig heeft aan skills de komende paar jaar. Vooral die eerste drie bewijzen het voorgaande verhaal.

  1. Complex Problem Solving
  2. Critical Thinking
  3. Creativity
  4. People management
  5. Co-ordinating with others
  6. Emotional Intelligence
  7. Decision Making
  8. Service Orientation
  9. Negotiation
  10. Cognitive Flexibility

Afleren is een grotere vaardigheid dan simpel kennis stapelen

Dat zijn dus de kwaliteiten van de kenniswerkers van deze toekomst. Mijn voorstel is dus: Verwijder de kastjes en muren. Omarm de dwarsdenkers en oproerlingen in je organisaties. Omarm diversiteit. Neem statushouders aan, mensen met een arbeidsbeperking. Stop met het werven van klonen van jezelf. Je doet jezelf en de organisatie daar tekort mee. Ga op zoek naar de Roosegaarden onder je eigen mensen en geef ze speelruimte. De kenniswerkers van deze tijd zijn niet de geletterden maar de mensen die willen afleren en willen leren.